Specustawa mieszkaniowa z 5 lipca 2018 r., znana jako Lex Deweloper, utraciła moc 1 września 2026 r. Taką datę wskazuje oficjalna Elektroniczna Baza Aktów Prawnych. Na ostateczny termin wpłynęła między innymi nowelizacja planowania przestrzennego z 30 kwietnia 2026 r., ogłoszona 15 czerwca. Wygaśnięcie szczególnej ścieżki lokalizowania inwestycji nie oznacza jednak nakazu przerwania budowy wszystkich wcześniej przygotowanych osiedli.

Nabywca mieszkania na etapie budowy powinien odróżnić kilka sytuacji. Deweloper mógł uzyskać uchwałę lokalizacyjną przed terminem albo złożyć wniosek przed wygaśnięciem ustawy i powoływać się na przepisy przejściowe. Inne przedsięwzięcia są prowadzone na podstawie miejscowych planów, decyzji planistycznych lub zintegrowanych planów inwestycyjnych. Każdy z tych trybów wymaga innych dokumentów i nie daje automatycznie tego samego poziomu pewności.
Przed wpłatą zaliczki warto poprosić o numer działki, właściwą uchwałę lub plan, datę złożenia wniosku oraz ostateczny status pozwolenia na budowę. Jeśli sprawa lokalizacyjna pozostawała w toku, niezależny prawnik powinien ocenić zastosowanie przepisów przejściowych do konkretnego projektu. Sam wniosek nie jest gwarancją pozytywnej decyzji, a uchwała lokalizacyjna nie zastępuje pozwolenia na budowę.
Nie należy także zakładać, że koniec Lex Deweloper automatycznie podniesie ceny wszystkich mieszkań w Polsce. Ewentualny wpływ na przyszłą podaż zależy od lokalnych planów, możliwości samorządów i alternatywnych procedur. Dla kupującego bardziej bezpośrednim ryzykiem są opóźnienia: umowa powinna jasno określać termin realizacji, zwrot wpłat, prawo odstąpienia oraz konsekwencje braku wymaganych decyzji.
Źródła i ograniczenia
Polish Journal of Laws (ELI) — Act of 5 July 2018 on facilitation of housing investments; expiry status ↗
Official legislation · 2018-08-07
Polish Journal of Laws (ELI) — Act of 30 April 2026 amending spatial planning legislation ↗
Official legislation · 2026-06-15
Polish Journal of Laws (ELI) — Act of 7 July 2023 reforming spatial planning ↗
Official legislation · 2023-08-24
To jest materiał badawczy, a nie porada inwestycyjna, podatkowa ani prawna. Definicje i daty obserwacji pozostają powiązane z każdym twierdzeniem.
Romania · Budownictwo mieszkaniowe w Rumunii wzrosło o 23,5% w dziewięć miesięcy
Romania · Rekordowa wartość kredytów mieszkaniowych w Rumunii
Greece · Intrum szacuje, że banki i serwiserzy kredytowi kontrolują niemal 15 tys. mieszkań w Grecji